بازار؛ گروه صنعت: بررسی تحولات بازار جهانی مواد اولیه صنعت فولاد در نیمه نخست ماه جولای ۲۰۲۶ نشان می دهد دو ماده اولیه راهبردی این صنعت، یعنی زغال سنگ کک شو و سنگ آهن، مسیرهای متفاوتی را تجربه کرده اند. در حالی که قیمت جهانی زغال سنگ کک شو پس از رشد مقطعی ناشی از محدودیت عرضه، تحت تأثیر کاهش تقاضا از سوی چین و هند روند نزولی به خود گرفته است، بازار سنگ آهن پس از افت شدید در ماه ژوئن، با عبور دوباره از مرز روانی ۱۰۰ دلار در هر تن وارد مرحله ای از بهبود نسبی شده است.
به گزارش مرکز GMK تحلیل داده های منتشر شده از بازارهای بین المللی نشان می دهد که اگرچه عرضه برخی مواد اولیه همچنان با محدودیت هایی همراه است، اما کاهش تولید فولاد، افت سودآوری کارخانه های فولادسازی و تداوم ضعف تقاضای مصرفی، مهم ترین عوامل تعیین کننده روند قیمت هادر بازارهای جهانی است.
کاهش قیمت جهانی زغال سنگ کک شو در بازارهای صادراتی
بررسی قیمت های جهانی زغال سنگ کک شو نشان می دهد که این محصول در دهه نخست ماه جولای با کاهش قیمت مواجه شده است. بر اساس داده های بازار، قیمت زغال سنگ کک شو درجه ممتاز با مبنای تحویل FOB استرالیا در تاریخ ۱۰ جولای ۲۰۲۶ به ۲۳۸.۹ دلار به ازای هر تن رسید که نسبت به ۱۲ ژوئن ۱.۳ درصد کاهش را نشان می دهد.
این کاهش قیمت در شرایطی رخ داده که بازار جهانی همچنان با تقاضای ضعیف از سوی بزرگ ترین مصرف کنندگان یعنی چین و هند روبهرو است. افت خرید کارخانه های فولادسازی، کاهش فعالیت تولیدی و انتظار فعالان بازار برای روشن شدن سیاست های اقتصادی دولت های آسیایی، موجب شده است معاملات نقدی با احتیاط بیشتری دنبال شود.
بازار داخلی چین برخلاف روند جهانی
از سوی دیگر در حالی که قیمت های صادراتی زغال سنگ کک شو کاهش یافته، بازار داخلی چین روند متفاوتی را ثبت کرده است. قیمت زغال سنگ کک شو در منطقه آنزه چین با مبنای EXW در ۱۰ جولای به ۲۹۷.۲ دلار در هر تن رسید که نسبت به ۱۲ ژوئن ۱.۷ درصد افزایش یافته است.
این اختلاف رفتار قیمتی نشان می دهد که بازار داخلی چین همچنان تحت تأثیر محدودیت های عرضه داخلی قرار دارد؛ هرچند بسیاری از تحلیلگران معتقدند این افزایش قیمت موقتی بوده و با بازگشت تدریجی تولید معادن، فشار نزولی بر بازار داخلی نیز افزایش خواهد یافت.
محدودیت عرضه عامل رشد کوتاه مدت قیمت ها
طبق این گزارش، در ابتدای ماه جولای، محدودیت عرضه زغال سنگ ککشو با کیفیت ممتاز در استرالیا موجب افزایش قیمت های صادراتی شد. کاهش دسترسی به محموله های PLV باعث شد فعالان بازار نسبت به کمبود عرضه نگران شوند و قیمت ها برای مدت کوتاهی افزایش یابد.
اما با بهبود شرایط عرضه و افزایش حجم معاملات، این روند متوقف شد. همزمان کاهش نقدینگی در بازار و احتیاط خریداران موجب شد قیمت ها دوباره مسیر نزولی در پیش بگیرند.
به این ترتیب، رشد ابتدای ماه بیشتر ناشی از نگران یهای مقطعی عرضه بود و نه افزایش واقعی تقاضا؛ موضوعی که دوام چندانی نداشت.
افزایش تولید معادن چین
طبق این گزارش، یکی از مهم ترین تحولات بازار زغال سنگ کک شو در هفته های اخیر، ازسرگیری فعالیت معادن چین پس از پایان ارزیابیهای ایمنی بوده است. ماه گذشته بخش قابل توجهی از معادن زغال سنگ کک شو چین برای انجام بازرسی های ایمنی فعالیت خود را متوقف کردند؛ اقدامی که موجب نگرانی درباره کاهش عرضه و رشد قیمت ها شد.
اکنون گزارشها نشان می دهد معادن به تدریج فعالیت خود را از سر گرفتهاند و میزان تولید در حال افزایش است. علاوه بر رشد تولید، موجودی زغالسنگ در معادن و بنادر نیز روند افزایشی پیدا کرده است؛ هرچند کارشناسان تأکید دارند که عرضه داخلی هنوز به سطح مطلوب نرسیده است.
فشار ضعف بازار فولاد بر قیمت مواد اولیه
به کفته تحلیلگران مهم ترین عامل اثرگذار بر بازار زغالسنگ کک شو، کاهش تقاضای صنعت فولاد است.
کارخانه های فولادسازی چین در ماه های اخیر با کاهش سودآوری مواجه شده اند. ضعف تقاضای فصلی برای محصولات فولادی، افزایش هزینه تولید و کاهش حاشیه سود باعث شده بسیاری از تولیدکنندگان ظرفیت تولید خود را کاهش دهند یا خرید مواد اولیه را به تعویق بیندازند. در چنین شرایطی حتی محدودیت عرضه نیز نتوانسته روند افزایشی پایداری برای قیمت زغالسنگ ایجاد کند.
مقاومت فولادسازان در برابر افزایش قیمت کک
در این گزارش آمده است : بازار چین همزمان با بررسی دور جدید افزایش قیمت کک نیز مواجه شده است. با این حال فولادسازان تاکنون در برابر پذیرش افزایش قیمت مقاومت کرده اند؛ زیرا افزایش هزینه مواد اولیه می تواند فشار بیشتری بر سودآوری آنها وارد کند.
کارشناسان معتقدند ادامه این اختلاف میان تولیدکنندگان کک و فولادسازان می تواند بر روند معاملات مواد اولیه در هفته های آینده تأثیرگذار باشد.
سنگ آهن دوباره به کانال ۱۰۰ دلار بازگشت
در مقابل روند نزولی زغال سنگ، بازار سنگ آهن در نیمه نخست جولای شرایط متفاوتی را تجربه کرد. به نحوی که قیمت سنگ آهن با عیار ۶۲ درصد تحویل چین (CFR Qingdao) در ۱۴ جولای ۲۰۲۶ به ۱۰۲.۷۳ دلار در هر تن رسید.
این رقم نسبت به پایان ماه ژوئن ۳.۸ درصد افزایش داشته و نشان دهنده بازگشت قیمت ها به کانال سه رقمی است.
طبق داده های این گزارش، در پایان ژوئن قیمت سنگ آهن تا ۹۹ دلار در هر تن کاهش یافته بود که پایین ترین سطح از آگوست ۲۰۲۵ محسوب می شد.
نوسانات شدید در بازار سنگ آهن
بازار سنگ آهن طی نیمه نخست جولای نوسانات قابل توجهی را تجربه کرد. به این معنا که در ابتدای ماه، کاهش تولید فولاد در چین فشار زیادی بر قیمت ها وارد کرد.
به گفته تحلیلگران «ضعف سودآوری فولادسازان، افزایش موجودی فولاد، کاهش خرید مواد اولیه و عرضه مناسب از سوی صادرکنندگان بزرگ جهان»، مهم ترین عوامل کاهش قیمت محسوب می شدند. با این حال بازار در ادامه از چند عامل حمایتی برخوردار شد که مانع افت بیشتر قیمت ها گردید که عبارتند از :
نگرانی درباره عرضه استرالیا
یکی از مهم ترین عوامل رشد قیمت، نگرانی درباره اختلال احتمالی در عرضه سنگ آهن استرالیا بود.
رشد واردات چین
از دیگر عوامل حمایت کننده بازار، افزایش واردات سنگ آهن چین بود. بر اساس آمار گمرکی، واردات سنگ آهن چین در ماه ژوئن نسبت به ماه قبل ۱۵.۳ درصد افزایش یافته است. همچنین واردات این کشور در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ نسبت به مدت مشابه سال قبل ۶.۳ درصد رشد داشته است. این آمار نشان می دهد که با وجود ضعف بازار فولاد، چین همچنان سطح بالایی از خرید سنگ آهن را حفظ کرده است.
چشم انداز بازار جهانی
کارشناسان معتقدند چشم انداز میان مدت بازار مواد اولیه فولاد همچنان با ابهام همراه است. در بازار زغال سنگ ککشو، افزایش تولید معادن چین، رشد ذخایر و ادامه ضعف تقاضای فولاد میتواند فشار نزولی بر قیمت ها را حفظ کند.
در بازار سنگ آهن نیز اگرچه ریسک های عرضه و افزایش واردات چین از قیمت ها حمایت کرده است، اما افزایش ظرفیت تولید جهانی، به ویژه آغاز پروژه های جدید معدنی در گینه و همچنین تمرکز خرید سنگ آهن توسط گروه CMRG، احتمال فشار بیشتر بر قیمت ها را در ماه های آینده افزایش می دهد.
در مجموع، آمارها نشان می دهد: بازار جهانی مواد اولیه فولاد همچنان تحت تأثیر ضعف تقاضای صنعت فولاد، تغییرات عرضه و سیاستهای اقتصادی چین قرار دارد. در حالی که بازار زغال سنگ کک شو نشانه هایی از تداوم فشار نزولی را بروز داده است، سنگ آهن توانسته با اتکا به نگرانیهای عرضه و رشد واردات چین بخشی از افت ماه ژوئن را جبران کند. با این حال، استمرار کاهش تولید فولاد در چین و افزایش عرضه جهانی می تواند در ماه های آینده مانع شکل گیری یک روند صعودی پایدار در هر دو بازار شود.